2025 මැයි මාසයට පෙර එක්සත් රාජධානියට පැමිණි විදේශීය සමාජ සුරැකුම් සේවකයන්ට ස්ථිර පදිංචිය සඳහා අයදුම් කළ හැක්කේ වසර 15ක් වෙනුවට වසර 5කින් බව අවසන් විසඳුම් නීති රීති මගින් නිවේදනය විය.
මෙම නීති 2 වැනිදා අවසන් කළ බව එක්සත් රාජධානියේ ස්වදේශ කටයුතු ලේකම් ෂබානා මහමුද් පැවසුවාය. වසරකට පවුම් 25,000ක් හෝ ඉන් ඉහළ ඉපැයීමක් ඇති සමාජ සුරැකුම් සේවකයන්ට වසර 5කින් පසු ‘අනිශ්චිත කාලයක් රැඳී සිටීමේ අවසරය’ (ILR) ලබා ගත හැකිය.
2025 නොවැම්බරයේ ප්රකාශිත කෙටුම්පත් ‘උපයා ගත් පදිංචි’ යෝජනා ක්රමයේ මෙම සේවකයන්ට වසර 15ක් බලා සිටීමට සිදුවන බව සඳහන් විය. මුල් වීසා කොන්දේසි උල්ලංඝනය කළ සේවකයන්ට ‘දෙවන අවස්ථාවක්’ ලෙස නව වසර 5ක සුදුසුකම් කාලයක් ලබා දෙන බව මහමුද් කීවාය.
සූරාකෑමට ලක් කළ නියෝජිතායතන 1,800ක පමණ බලපත්ර ඉවත් කර ඇති බව ඇය පැවසුවාය. පීඩාවට පත් සේවකයන්ට නීත්යානුකූල සේවා සපයන්නන් සොයා ගැනීමට රජය උදව් කරන බවද ඇය කීවාය.
අවසන් නීතිවල තවත් කරුණු:
- වසරකට පවුම් 50,271කට වැඩි ඉපැයීමක් ඇති අය, වෛද්යවරුන්, හෙදියන් සහ ගුරුවරුන්ට වසර 5කින් පදිංචි විය හැක.
- වසරකට පවුම් 125,140කට වැඩි ඉපැයීමක් ඇති අයට වසර 3කින් පදිංචි විය හැක.
- අඩු ආදායම්ලාභී අනෙක් සේවකයන්ට කෙටුම්පතේ වසර 15ක් වෙනුවට වසර 10කින් ILR ලැබේ.
- සරණාගතයන්ට සහ නීතිවිරෝධී මාර්ග හරහා පැමිණි අයට සුදුසුකම් කාලය වසර 5 සිට 30 දක්වා වෙනස් වේ.
පවුම් බිලියන 10ක පිරිවැයක් මෙයට දරන්නට සිදුවන බව ඔප්පු කිරීමට මහමුද්ගේම ඇස්තමේන්තුව යොදාගත් බව විපක්ෂයේ සෙවණැලි ස්වදේශ කටයුතු ලේකම් ක්රිස් ෆිලිප් පාර්ලිමේන්තුවේදී කීය. සංක්රමණ ප්රතිපත්තිය මහමුද්ගේ පාලනයට යටත් නොවන බවද ඔහු චෝදනා කළේය.
පසුබිම
සෞඛ්ය හා සත්කාර සේවක වීසා යෝජනා ක්රමය 2020 ඔක්තෝබරයේ ආරම්භ වී 2025 ජූලි දක්වා ක්රියාත්මක විය. මෙමගින් විශාල විදේශීය සේවක පිරිසක් එක්සත් රාජධානියේ සත්කාර අංශයට පැමිණියහ. නොගෙවූ වැටුප්, නීතිවිරෝධී බඳවා ගැනීමේ ගාස්තු, තර්ජන ඇතුළු සූරාකෑම් පිළිබඳ වාර්තා මෙම යෝජනා ක්රමයට සම්බන්ධ වී ඇත.
දකුණුපංතික පක්ෂවලින්, ඒ අතර රිෆෝම් යූකේ පක්ෂයෙන්ද එල්ල වූ පීඩනය යටතේ රජය කෙටුම්පත් යෝජනා ක්රමය නිවේදනය කළේය. පදිංචි සඳහා සුපුරුදු සුදුසුකම් කාලය වසර 5 සිට 10 දක්වා දීර්ඝ කිරීම එහි පදනම විය.
කෙටුම්පත පිළිබඳ මහජන සාකච්ඡාවට ප්රතිචාර 202,000කට වැඩි ප්රමාණයක් ලැබුණු බවත්, ඉන් සියයට 73ක් වීසා දරන්නන් බවත් රජය කීය. අවසන් නීති මෘදු වූයේ ලේබර් පක්ෂයේ වාමාංශික කොටස්වල සහ සෞඛ්ය වෘත්තීය සමිතිවල පීඩනය නිසා බව වාර්තා පවසයි.
2023 මාර්තු දක්වා වසරේ එක්සත් රාජධානියට ශුද්ධ සංක්රමණය 944,000ක වාර්තාගත මට්ටමකට ළඟා විය. ප්රතිපත්ති දැඩි කිරීමෙන් පසු 2025 දෙසැම්බර් වන විට එය 171,000 දක්වා අඩු විය.
ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
2025 මැයි මාසයට පෙර පැමිණි එක්සත් රාජධානියේ සමාජ සුරැකුම් අංශයේ සේවය කරන ශ්රී ලාංකිකයන්ට ස්ථිර පදිංචියට යන මග මෙමගින් කෙටි වේ. පසුව පැමිණි අයට හෝ ඉහත සීමාවලට වඩා අඩුවෙන් උපයන අයට දිගු සුදුසුකම් කාලයක් බලා සිටීමට සිදුවේ.
සේවායෝජකයන්ගේ බලපත්ර අහෝසි වූ සේවකයන්ට නව වසර 5ක කාලයට සුදුසුකම් ලැබිය හැකිය. නව නීති මත පදනම්ව සැලසුම් කිරීමට පෙර අදාළ අයට වත්මන් ස්වදේශ කටයුතු කාර්යාලයේ මාර්ගෝපදේශ පරීක්ෂා කිරීමට හෝ පිළිගත් සංක්රමණ උපදේශකයෙකුගෙන් උපදෙස් ලබාගැනීමට නිර්දේශ කෙරේ.