රටේ නිවාස අඩකට වඩා පොලිතීන් සහ ප්ලාස්ටික් අපද්රව්ය බැහැර කරන්නේ පුළුස්සා දැමීමෙන් බව ජනලේඛන හා සංඛ්යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුවේ දත්තවලින් පෙනේ. ජාතික පරිසර පනතින් විවෘතව කසළ පුළුස්සා දැමීම තහනම්.
දත්තවලට අනුව නිවාස සියයට 52.5ක් එවැනි අපද්රව්ය පුළුස්සයි. සියයට 25.3ක් ඒවා පළාත් පාලන ආයතනවලට භාර දෙයි. සියයට 12.3ක් තමන්ගේ වත්තේම බැහැර කරයි. සියයට 9ක් කසළ එකතු කරන්නන්ට දෙයි. සියයට 0.9ක් වෙනත් ක්රම භාවිත කරයි.
තහනම තිබියදීත් මෙය දිගටම සිදු වන බව ජාතික ඝන අපද්රව්ය කළමනාකරණ සහාය මධ්යස්ථානයේ (NSWMSC) නිලධාරියෙක් පැවසීය. විශේෂයෙන් ගම්බද ප්රදේශවල අධීක්ෂණය සහ නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම අපහසු බව ඔහු කීය. නගරවල මෙය වඩාත් සමීපව අධීක්ෂණය කෙරෙන බවත් වසර ගණනාවක් තිස්සේ අඩු වී ඇති බවත්, නමුත් සම්පූර්ණයෙන් නොනැවතී ඇති බවත් ඔහු පැවසීය.
පළාත් පාලන ආයතනවල කසළ එකතු කිරීමේ සේවාවේ අඩුපාඩු ඇති බව ඒ නිලධාරියා පෙන්වා දුන්නේය. කාර්ය මණ්ඩල හිඟයක් සහ පරණ හෝ ප්රමාණවත් නොවන වාහන ඒ අතර වේ. පරිසර පොලිසියේ නිලධාරීන් සංඛ්යාව අඩු නිසා නීතිය කඩන අයට එරෙහිව පියවර ගැනීමද අපහසු බව ඔහු කීය.
පළාත් නවයේම නිසි ලෙස බැහැර කිරීම, වෙන් කිරීම සහ ප්රතිචක්රීකරණය ගැන දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් පළාත් පාලන ආයතන පවත්වන බව නිලධාරියා පැවසීය. වැඩි දෙනෙකුට ළඟා වීමට සමාජ මාධ්යද යොදා ගැනේ. විකිණීමට ප්රතිචක්රීකරණ ද්රව්ය ඉවත් කරන අවිධිමත් එකතුකරුවන් ඉතිරි කරන ප්ලාස්ටික් ඇතුළු කසළද පළාත් පාලන ආයතන එකතු කරයි.
රාජ්ය පරිපාලන, ස්වදේශ කටයුතු, පළාත් සභා හා පළාත් පාලන අමාත්යාංශය 2025 සිට 2027 දක්වා කාලය සඳහා ද්රව්ය ප්රතිසාධන මධ්යස්ථාන (MRF) සැලැස්මක් හඳුන්වා දී තිබේ. පොලිතීන් සහ ප්ලාස්ටික් අපද්රව්ය නියමිත මධ්යස්ථානවලට ගෙනැවිත් වෙන් කර ප්රතිචක්රීකරණය කිරීම එහි අරමුණයි. එවිට පරිසරයට මුදා හැරෙන ප්රමාණය අඩු වී පුළුස්සා දැමීම අධෛර්යමත් වෙන බව අපේක්ෂාවයි.
පසුබිම
1980 අංක 47 දරන ජාතික පරිසර පනත රටේ පරිසර ආරක්ෂාව පිළිබඳ ප්රධාන නීතියයි. ප්ලාස්ටික් ඇතුළු කසළ සහ දැවෙන ද්රව්ය විවෘතව පුළුස්සා දැමීම එයින් තහනම් කර ඇත. 31 වැනි වගන්තිය යටතේ නීතිය කඩන අයට එරෙහිව නඩු පැවරිය හැක.
කසළ එකතු කිරීම බොහෝ දුරට මහ නගර සභා, නගර සභා සහ ප්රාදේශීය සභා වැනි පළාත් පාලන ආයතනවල වගකීමකි. ඒවායේ ධාරිතාව නගර සහ ගම්බද ප්රදේශ අතර බෙහෙවින් වෙනස් වන නිසා සමහර ප්රදේශවල නිවාස කසළ බැහැර කිරීම තමන්ම කරගනී.
ප්ලාස්ටික් පුළුස්සන විට නිකුත් වන දුම සහ විෂ වායු පෙණහලුවලට හානිකර විය හැකි බව සෞඛ්ය හා පරිසර ආයතන පිළිගනී. ශ්වසන රෝග ඇති අයට, ළමයින්ට සහ වැඩිහිටියන්ට එය වඩාත් බලපායි.
ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
නීතිය තිබුණත් ප්ලාස්ටික් අපද්රව්ය බැහැර කිරීමට වැඩිපුරම භාවිත වන ක්රමය තවමත් පුළුස්සා දැමීම බව මෙම දත්තවලින් පෙනේ. ප්ලාස්ටික් පුළුස්සන අයට පනත යටතේ නඩු පැවරිය හැකි වුවත්, නගරවලින් පිටත නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම සීමිත බව නිලධාරීහු පවසති.
ප්ලාස්ටික් වෙන් කර ප්රතිචක්රීකරණයට ගෙන යාමට ස්ථානයක් ලබා දීම MRF සැලැස්මේ අරමුණයි. කසළ එකතු කිරීමේ කාලසටහන්, වෙන් කිරීමේ අවශ්යතා සහ දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් ගැන තමන්ගේ ප්රදේශයේ පළාත් පාලන ආයතනයෙන් විමසිය හැක.