අනිවාර්ය බදු හැඳුනුම් අංකය (TIN) ඉදිරිපත් කිරීම ගනුදෙනු අටක් සඳහා 2027 අප්‍රේල් 1 දක්වා කල් දමා ඇති බව දෙපාර්තමේන්තුව නිවේදනය කළේය.
මෙම තීරණය ගත් බව දැනුම් දුන්නේ දේශීය ආදායම් කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා විසිනි. අනිවාර්යතාව නොවැම්බර් 1 වැනිදා සිට ක්‍රියාත්මක විය. කල්දැමීමෙන් මාස පහක අමතර කාලයක් ලැබේ.
TIN සහතික ලබා ගැනීමේදී මහජනතාවට විශාල අපහසුතා ඇති වූ බව දෙපාර්තමේන්තුව පෙන්වා දෙයි. දේශීය ආදායම් කාර්යාලවල දිගු පෝලිම් දක්නට ලැබුණු අතර, අන්තර්ජාල ලියාපදිංචි පද්ධතියද බිඳ වැටී තිබිණි.
කල්දැමීමට අදාළ ගනුදෙනු අට මේවාය: බැංකු ගිණුමක් විවෘත කිරීම, ගොඩනැඟිලි සැලැස්ම අනුමත කරගැනීම, වාහන ලියාපදිංචිය, වාහන ආදායම් බලපත්‍ර අලුත් කිරීම, ඉඩම් ලියාපදිංචිය, ව්‍යාපාර ලියාපදිංචිය, සමාගම් කොටස් මාරු කිරීම සහ ක්‍රෙඩිට් කාඩ්පතක් ලබා ගැනීම.
බැංකු ගිණුම් විවෘත කිරීම සහ වාහන ආදායම් බලපත්‍ර අලුත් කිරීම සඳහා රජය මීට පෙර තාවකාලික සහනයක් ලබා දී තිබුණි.
පසුබිම
TIN යනු දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුව විසින් පුද්ගලයෙකු හෝ ව්‍යාපාරයක් බදු සඳහා හඳුනා ගැනීමට නිකුත් කරන අනන්‍ය අංකයකි. බදු බලධාරීන් බොහෝ රටවල මෙවැනි අංක භාවිත කරන්නේ බදු ගෙවන්නෙකුගේ ආදායම සහ ගනුදෙනු ඔහුගේ බදු වාර්තාවට ගැළපීමටය.
නොවැම්බර් 1 සිට ක්‍රියාත්මක වූ නීතියට අනුව, ලැයිස්තුගත ගනුදෙනු අටෙන් ඕනෑම එකක් කරන අයට TIN එකක් ඉදිරිපත් කිරීමට සිදු විය. දෙපාර්තමේන්තුවේ කිසිදා ලියාපදිංචි වී නොසිටි බොහෝ දෙනෙකුට බැංකු, ඉඩම් ලියාපදිංචි කාර්යාල ඇතුළු ස්ථානවල සාමාන්‍ය කටයුතු කරගන්නට පෙර සහතිකයක් ලබාගැනීමට සිදු විය.
අයදුම්කරුවන්ගේ එම තදබදය නිසා දේශීය ආදායම් කාර්යාලවල පෝලිම් සහ අන්තර්ජාල පද්ධතියට පීඩනයක් ඇති වූ බව දෙපාර්තමේන්තුව කල්දැමීම නිවේදනය කරමින් පෙන්වා දුන්නේය.
ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
2027 අප්‍රේල් 1 දක්වා, බැංකු ගිණුමක් විවෘත කිරීම, වාහනයක් ලියාපදිංචි කිරීම, ආදායම් බලපත්‍රය අලුත් කිරීම, ඉඩම් හෝ සමාගම් ලියාපදිංචිය, කොටස් මාරු කිරීම, ක්‍රෙඩිට් කාඩ්පතක් ලබාගැනීම හෝ ගොඩනැඟිලි සැලැස්ම අනුමත කරගැනීම සඳහා ශ්‍රී ලංකාවේ සිටින අයට මෙන්ම විදෙස්ගත ශ්‍රී ලාංකිකයන්ටද TIN ඉදිරිපත් කිරීමට සිදු නොවන බව දෙපාර්තමේන්තුවේ නිවේදනයෙන් පැවසේ.
මෙයින් අනිවාර්යතාව ඉවත් වන්නේ නැත. දිනය පමණක් ඉදිරියට ගොස් ඇත. එබැවින් 2027 අප්‍රේල් 1 න් පසු මෙම ගනුදෙනු කිරීමට බලාපොරොත්තු වන ඕනෑම අයෙකුට ඊට පෙර දෙපාර්තමේන්තුවේ ලියාපදිංචි වීමට සිදු වේ.
දෙපාර්තමේන්තුවේ කාර්යාලවල සහ අන්තර්ජාල ලියාපදිංචි පද්ධතියේ ඇති වූ දුෂ්කරතා කල්දැමීමට හේතු ලෙස දැක්වූ බැවින්, නව දිනයට පෙර ලියාපදිංචි වීමට සැලසුම් කරන අයට තවමත් යම් ප්‍රමාදයකට මුහුණ දීමට සිදු විය හැකිය.
