ඔක්තෝබර් 17 වැනිදා සිදුවූ දිවයින පුරා විදුලි බිඳ වැටීමෙන් පසු නොරොච්චෝලේ ලක්විජය විදුලි බලාගාරයේ පළමු ජනක යන්ත්‍රය තවමත් ක්‍රියා විරහිතය. ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවය ගැන ඇති චෝදනා රජය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සම්බන්ධයෙන් විදුලි අංශයේ විශේෂඥයෝ ප්‍රවේශම් වන ලෙස ඉල්ලා සිටිති.

ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවය නිසා මෙම සිද්ධියට දායක වූවා යැයි විපක්ෂය කළ චෝදනා කැබිනට් ප්‍රකාශක ආචාර්ය නලින්ද ජයතිස්ස ප්‍රතික්ෂේප කළේය. ‘ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවයට මේ සිද්ධියත් එක්ක සම්බන්ධයක් නැහැ’ යැයි ඔහු මාධ්‍යවේදීන්ට කීවේය.

පළමු ජනක යන්ත්‍රය ජූලි 30 සිට සැප්තැම්බර් 30 දක්වා දින 62ක් නඩත්තු කළ බවත්, සැප්තැම්බර් 4 වැනිදා සිට විදුලිය නිපදවීමට අලුත් තොගයක ගල් අඟුරු භාවිත කළ බවත් ජයතිස්ස පැවසීය. බලධාරීන් දුන් සහතිකයන්ට අනුව බලාගාරය පසුදා සාමාන්‍ය ක්‍රියාකාරිත්වයට පැමිණෙනු ඇතැයි ඔහු බලාපොරොත්තු වන බවද කීවේය.

විදුලිබල ක්ෂේත්‍රයේ විශේෂඥයෝ කියන්නේ ප්‍රධාන ජනක යන්ත්‍රයක අසාර්ථකත්වයේ හේතුව ගැන ප්‍රකාශ කළ යුත්තේ ප්‍රවේශමෙන් බවයි. විශේෂයෙන් එය දිවයින පුරා විදුලි බිඳ වැටීමක් සමග සම්බන්ධ වූ විට එසේ විය යුතු බව ඔවුහු කීහ. අලුත් තොගයක ගල් අඟුරු භාවිත කිරීමෙන් පමණක් ඒවා නියමිත පිරිවිතරවලට ගැලපුණාද, ඒවාට කිසියම් භූමිකාවක් තිබුණාද යන්න තහවුරු නොවන බවත් ඔවුහු පැවසූහ. ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවය, ජනක උපකරණවල තත්ත්වය සහ අදාළ විදුලි පද්ධතිවල ක්‍රියාකාරිත්වය වෙන වෙනම තාක්ෂණික ප්‍රශ්න බවද ඔවුහු කීහ.

ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවය පිළිබඳ චෝදනා තරයේ ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට සහාය වන සවිස්තරාත්මක තාක්ෂණික සොයාගැනීම් කිසිවක් දක්වා නොමැති බව විශේෂඥයෝ පෙන්වා දුන්හ. මෙතෙක් හෙළිකර ඇති තොරතුරුවලින් පළමු ජනක යන්ත්‍රයේ අසාර්ථකත්වයට නිශ්චිත හේතුව තහවුරු කළ නොහැකි බවද ඔවුහු කීහ.

විදුලි බිඳ වැටීම නිසා සිදුවූ මූල්‍ය පාඩු ගැන විමසූ විට ජයතිස්ස කීවේ විපක්ෂය පිරිවැය ගණනය කරමින් සිටින බවත්, ඒ සංඛ්‍යා ලබන සතියේ ප්‍රකාශ කරන බවත්ය. ‘අපේ වැඩේ පද්ධතිය යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම’ යැයි ඔහු කීවේය.

පසුබිම

පුත්තලම දිස්ත්‍රික්කයේ නොරොච්චෝලේ පිහිටි ලක්විජය විදුලි බලාගාරය ශ්‍රී ලංකාවේ එකම ගල් අඟුරු බලාගාරය වන අතර එය ක්‍රියාත්මක කරන්නේ ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය (CEB) විසිනි. මෙගාවොට් 300 බැගින් වූ ජනක යන්ත්‍ර තුනක් එහි ඇති අතර, ජාතික ජාලයට විදුලිය සපයන විශාලතම මූලාශ්‍රවලින් එකකි.

අවම ඉල්ලුම සපුරාලීමට පාදක බර බලාගාර අඛණ්ඩව ක්‍රියාත්මක වන බැවින් ජනක යන්ත්‍රයක් අහිමි වූ විට පද්ධතියේ සංචිතය අඩු වේ.

ඔක්තෝබර් 17 වැනිදා විදුලි බිඳ වැටීමෙන් පසු ගල් අඟුරු ගුණාත්මක භාවය අඩු වීම අසාර්ථකත්වයට දායක වූ බව විපක්ෂය කීවද, ඒ අතර සම්බන්ධයක් නැතැයි රජය කියයි.

ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?

ප්‍රධාන ජනක යන්ත්‍රයක් දිගු කාලයක් ක්‍රියා විරහිත වීමෙන්, ඉල්ලුම ඉහළ ගිය විට ගෘහස්ථ පාරිභෝගිකයන්ට විදුලි සැපයුමේ ස්ථාවරත්වය අඩු විය හැකිය. ව්‍යාපාරවලට නිෂ්පාදනය අඩාල වීම, ඉක්මනින් නරක් වන භාණ්ඩවලට හානි වීම, සේවා නැවතීම සහ උපස්ථ විදුලි උත්පාදනය අවශ්‍ය වන විට පිරිවැය ඉහළ යාම සිදුවිය හැකි බව විශේෂඥයෝ කීහ. අමතර වියදම් දරා ගැනීමේ හැකියාව අඩු කුඩා හා මධ්‍යම පරිමාණ ව්‍යාපාරවලට වැඩියෙන්ම බලපෑම් විය හැකි බවද ඔවුහු කීහ.

ඔක්තෝබර් 17 වැනිදා සිදුවූයේ කුමක්ද යන්න ගැන සාක්ෂි මත පදනම් වූ පැහැදිලි වාර්තාවකින් අසාර්ථකත්වය උපකරණ දෝෂයකින්ද, මෙහෙයුම් ගැටලුවකින්ද, පුළුල් පද්ධති බිඳ වැටීමකින්ද, නැතහොත් ඒවායේ එකතුවකින්ද සිදුවූයේ යන්න පැහැදිලි වන බව විශේෂඥයෝ කීහ. තාක්ෂණික සිදුවීම් අනුපිළිවෙල සහ නැවත සිදුවීම වැළැක්වීමට අවශ්‍ය පියවර එයට ඇතුළත් විය යුතුය.