දකුණු පළාත් සභාව යටතේ 2021දී ඇස්ෆෝල්ට් නිෂ්පාදන යන්ත්‍රයක් ටෙන්ඩරයට විකිණීමේදී ඉතිරි බිටුමන් සහ ඩීසල් ගණන් නොගැනීම නිසා රජයට අලාභයක් සිදු වූ බව පවසමින් රජයේ ගිණුම් පිළිබඳ කාරක සභාව (කෝපා) නිලධාරීන්ගෙන් ප්‍රශ්න කළේය.
කබීර් හෂීම් මන්ත්‍රීවරයාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් රැස් වූ කෝපා කමිටුව, 2021 සිට 2023 දක්වා විගණනාධිපති ත්‍රිවාර්ෂික වාර්තාව, 2024 සහ 2025 වාර්තා සහ 2023 මාර්තුවේ පැවති කෝපා රැස්වීමේ නිර්දේශ ක්‍රියාත්මක කිරීම සමාලෝචනය කළේය.
මෙම යන්ත්‍රය දකුණු පළාත් මාර්ග සංවර්ධන අධිකාරියට අයත් විය. 2013දී අධිකාරියට පැවරුණු එය, මහා පරිමාණ මාර්ග කාපට් ව්‍යාපෘති අඩු වීමත් සමග 2018 සිට අක්‍රිය විය. නඩත්තු සහ ආරක්ෂක වියදම් නිසා එය වෙන්දේසි කිරීමට තීරණය කළ බව නිලධාරීන් කමිටුවට කීහ.
වෙන්දේසි වටිනාකම නිර්ණය කිරීමේදී බිටුමන් ලීටර් 21,782ක් සහ ඉතිරි ඩීසල් තොගය ඇතුළත් නොකළේ ඇයි දැයි කෝපා ප්‍රශ්න කළේය. අදාළ මුදල ගැනුම්කරුගෙන් අයකර ගැනීමට නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ආරම්භ කර ඇති බවත්, පොලිසියට පැමිණිලි කර ඇති බවත් නිලධාරීහු කීහ. නිලධාරීන් දෙදෙනෙකුට විනය ක්‍රියාමාර්ග ගත්තද, වගකිව යුත්තන්ගෙන් අලාභය අයකර ගෙන නැත. වගකිව යුත්තේ කවුදැයි තීරණය කිරීමට නව විමර්ශන කමිටුවක් පත් කර ඇති බවද ඔවුහු කීහ.
පළාත් සභාවේ ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාපටිපාටිය ගැනද කමිටුව ප්‍රශ්න කළේය. පැල සඳහා ගිවිසුම් කිහිපයක්ම එකම සැපයුම්කරුවෙකුට ලබා දීමත් ඊට ඇතුළත්ය. කල්තියා මුදල් ගෙවා තිබියදීත් සමහර සැපයුම් සම්පූර්ණ කර නොමැති බවත්, ඉතිරි මුදල් අයකර ගැනීමට ඉඩමක් අත්පත් කරගැනීමට අධිකාරීන් පියවර ගන්නා බවත් කමිටුවට දැනුම් දුන්නේය.
රුපියල් මිලියන 27ක් පමණ වැය කර ස්කෑනර් 86ක් මිල දී ගැනීම ගැනද මන්ත්‍රීවරු ප්‍රශ්න කළහ. අවශ්‍යතා තක්සේරුවක් හෝ ශක්‍යතා අධ්‍යයනයක් නොමැතිව ඒවා මිල දී ගත්තේ ඇයි, බොහොමයක් අදහස් කළ කාර්යයන් සඳහා භාවිත නොකළේ ඇයි යනුවෙන් ඔවුහු ඇසූහ. මෘදුකාංග ව්‍යාපෘතියේ ගැටලු නිසා ඩිජිටල්කරණ වැඩසටහනක් අතරමගදී නවතා දැමීම ගැනත්, රාජ්‍ය ආයතන නිලධාරීන්ට ඉන්ධන සහ නිවාස දීමනා ලබා දීමේදී චක්‍රලේඛ සහ මූල්‍ය රෙගුලාසි අනුගමනය කළේ දැයි යන්නත් මන්ත්‍රීවරු ඇසූහ.
අක්‍රමිකතා පිළිබඳ විධිමත් විමර්ශන, වගකීම් නිර්ණය සහ වරදකරුවන්ට එරෙහි නීතිමය හා විනය ක්‍රියාමාර්ග ගන්නා ලෙස කෝපා ඉල්ලා සිටියේය. වගවීමක් සහ විනිවිදභාවයක් නොමැතිව රාජ්‍ය මුදල් සහ දේපළ කළමනාකරණය කළ නොහැකි බව කමිටුව කීය.
පසුබිම
කෝපා යනු රාජ්‍ය ආයතන මහජන මුදල් වියදම් කරන ආකාරය විමර්ශනය කරන පාර්ලිමේන්තු කමිටුවකි. එය බොහෝවිට රාජ්‍ය ආයතන විගණනය කරන විගණනාධිපතිගේ වාර්තා ඇසුරින් කටයුතු කරයි. එක් එක් පළාතේ තේරී පත් වන පළාත් සභා ද විගණනාධිපතිගේ සමාලෝචනයට ලක්වන ආයතන අතර වේ.
කමිටුව කිසිවෙකුට නඩු පවරන්නේ නැත. නිලධාරීන්ගෙන් ප්‍රශ්න කිරීමට, නිර්දේශ කිරීමට සහ විමර්ශන ඉල්ලා සිටීමට එයට හැකි අතර, ඉන්පසු කටයුතු කළ යුත්තේ අදාළ බලධාරීන්ය.
මෙයින් අදහස් වන්නේ
පළාත් සභා අතින් හැසිරවෙන මහජන මුදල්වලින් ප්‍රාදේශීය මාර්ග, උපකරණ සහ සේවා සඳහා මුදල් වැය වේ. වත්කම් වටිනාකමට වඩා අඩුවට විකිණීමේදී හෝ මිල දී ගත් උපකරණ භාවිත නොවීමේදී එහි බර දරන්නේ මහජන මුදල්ය.
ගැනුම්කරුට එරෙහි නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග සහ නව විමර්ශන කමිටුව නිලධාරීන් විස්තර කළ ඊළඟ පියවරයන්ය. මුදල් අයකර ගත හැකි වේද යන්න රඳා පවතින්නේ එම ක්‍රියාවලි මතය.
