ඔක්තෝබර් සිට දෙසැම්බර් දක්වා කාර්තුවේ විදුලි ගාස්තු වැඩි කරන ලෙස ඉල්ලීමට අදහස් නැති බව ජාතික පද්ධති ක්‍රියාකරු (NSO) ලංකා මහජන උපයෝගිතා කොමිෂන් සභාවට (PUCSL) දැනුම් දී තිබේ. බුහස්පතින්දා පැවති පාර්ශ්වකරුවන්ගේ සාකච්ඡාවේදී මෙය කියැවිණි.
NSO මුලින් 2026 අවසාන කාර්තුව සඳහා සියයට 2.88ක වැඩිවීමක් ඉල්ලා තිබිණි. ජලාශවල ජල ප්‍රමාණය වැඩිවීම සහ සාමාන්‍යයට වඩා වැසි ඇතිවීමේ අපේක්ෂාව නිසා එම ඉල්ලීම අත්හැරියේ යැයි කියැවේ.
සාකච්ඡාවෙන් දින හයක් ඇතුළත කොමිෂන් සභාවේ අවසන් තීරණය ප්‍රකාශයට පත් කරන බව PUCSL සන්නිවේදන අධ්‍යක්ෂ ජයනාත් හේරත් පැවසීය. ගාස්තු තීරණය කරන්නේ NSO නොව PUCSL ය.
මෑතකදී රට පුරා සිදු වූ විදුලි බිඳ වැටීමේ අලාභය හෝ ඒ හා බැඳුණු වියදම් පාරිභෝගිකයන් මත පටවන්නේ නැති බව බලශක්ති ඇමති අනුර කරුණාතිලක මීට පෙර කියා තිබිණි. මෙම කාර්තුවට ගාස්තු වැඩි කිරීමක් අවශ්‍ය නැති බව අදාළ ආයතන PUCSL වෙත දැනුම් දී ඇති බවද ඔහු කීවේය.
NSO ඉල්ලූ වැඩිවීම PUCSL මීට පෙර සියයට 1.46ක මූලික අගයකට අඩු කර තිබිණි. කොමිෂන් සභාවේ සාකච්ඡා ලේඛනයට අනුව සිව්වන කාර්තුවේ විදුලි සැපයුමේ මුළු පිරිවැය රුපියල් කෝටි 15,730කි. ඉතිරිවන ආදායම රුපියල් කෝටි 15,400ක් පමණ වේ. මුල් ඉල්ලීමේ හිඟය රුපියල් කෝටි 440ක් පමණ විය.
පසුබිම
විදුලි ගාස්තු සංශෝධනය සලකා බලන්නේ PUCSL ය. ඒ සඳහා විදුලි අංශයේ ඇස්තමේන්තුගත පිරිවැය සහ ආදායම ඇය පරීක්ෂා කරයි. සමාලෝචනයේදී ජනන ධාරිතා පිරිවැය, දෙවන කාර්තුවේ ගුණාත්මක නොවන ගල් අඟුරු භාවිතයෙන් වූ අමතර වියදම් සහ ඉලෙක්ට්‍රිසිටි ඩිස්ට්‍රිබියුෂන් ලංකා ඉදිරිපත් කළ වියදම් ඇතුළු ඉල්ලීම් කිහිපයක් කොමිෂන් සභාව සකස් කළේය.
විදුලි සැපයුම් විශ්වසනීයත්ව වැඩිදියුණු කිරීමේ ව්‍යාපෘතිය යටතේ රුපියල් කෝටි 110ක ණය ගෙවීම් ඇතුළත් කිරීම ගැනද කොමිෂන් සභාව ප්‍රශ්න කළේය. ප්‍රාග්ධන වියදම් ගාස්තුවෙන් අයකර ගත යුත්තේ අදාළ වත්කම් ඉදි කර ප්‍රාග්ධනීකරණය කළ පසුව පමණක් බව එහි අදහසයි.
සිව්වන කාර්තුවේ විදුලි ඉල්ලුම ඒකක මිලියන 4,796ක් වනු ඇතැයි අනුමාන කෙරේ. ජනනයෙන් සියයට 32.34ක් ප්‍රධාන ජල විදුලියෙන්ද, සියයට 25.68ක් ගල් අඟුරෙන්ද, සියයට 28.81ක් වෙනත් පුනර්ජනනීය ශක්තියෙන්ද ලැබෙනු ඇත. ජල විදුලිය වැඩිවීමෙන් මිල අධික ඉන්ධන බලාගාර මත යැපීම අඩු කළ හැක.
එහෙත් ජල තත්ත්වය යහපත් වීමෙන් සියලු පිරිවැය පීඩන නැති නොවේ. ගල් අඟුරු සහ ඉන්ධන මිල, ජනන ඒකක පවතින ප්‍රමාණය, ධාරිතා ගෙවීම් සහ පුනර්ජනනීය ශක්තියේ කොටස තවදුරටත් පිරිවැයට බලපායි.
ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
ගෘහස්ථ සහ ව්‍යාපාරික පාරිභෝගිකයන්ට දැන් ඇති ප්‍රශ්නය නම් NSO හි නව ස්ථාවරය PUCSL පිළිගෙන වසර අවසානය දක්වා වත්මන් ගාස්තු නොවෙනස්ව තබයිද යන්නයි. එසේ වුවහොත් සියයට 1.46ක මූලික වැඩිවීම ඉවත් වී, මෙම කාර්තුවට බිල් දැනට ඇති මට්ටමේම පවතිනු ඇත.
අවසන් තීරණය දින හයක් ඇතුළත ලැබෙනු ඇත. එතෙක් සියයට 1.46 යනු කොමිෂන් සභාවේ මූලික ඇගයීම පමණි.