වෙඩි පහරක් වැදුණු බවට වාර්තා වූ තුවාලයක් සඳහා සති කිහිපයක් ප්‍රතිකාර ලබා ඔක්තෝබර් 16 වැනිදා මිය ගිය කවන්තිස්ස ඇතා ආරක්ෂා කිරීමට තම දෙපාර්තමේන්තුව අසමත් වූ බවට වන යෝජනා වනජීවී සංරක්ෂණ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් රංජන් මාරසිංහ ප්‍රතික්ෂේප කළේය.
මෙම ඇතාගේ වයස අවුරුදු 45කට වැඩි යැයි ඇස්තමේන්තු කර ඇති බව මාරසිංහ පැවසීය. “වනයේ ඇතුන් සාමාන්‍යයෙන් වැඩිම වශයෙන් අවුරුදු 50 සිට 60 දක්වා ජීවත් වෙනවා. මිනිස් කාලයෙන් මෙය අවුරුදු 80ක පුද්ගලයෙක් වගේ,” ඔහු කීය.
“අපි මේ සතා මෙච්චර කාලයක් රැක ගත්තා. මෙය සම්පූර්ණ අසාර්ථකත්වයක් කියලා කවුරුහරි කීවොත් ඒක පිළිගන්න බැහැ,” යැයි මාරසිංහ පැවසූ අතර, අවුරුදු 45ක් පමණ ඇතෙකු ආරක්ෂා කර ගැනීම එකම ජයග්‍රහණයක් බව ද කීය.
අප්‍රිකාවේ “සුපර් ටස්කර්” සඳහා මෙන් ප්‍රමුඛ ඇතුන් සඳහා ශ්‍රී ලංකාවේ විශේෂ ආරක්ෂණ වැඩසටහන් නොමැත්තේ ඇයි යැයි විමසූ විට, කවන්තිස්ස මුහුණ දුන් තර්ජනවලට අනෙක් ඇතුන් ද මුහුණ දෙන බව ඔහු පැවසීය. දෙපාර්තමේන්තුවේ අරමුණ සමස්ත ඇත් ගහනය ආරක්ෂා කිරීම බව ඔහු කීය.
ජීපීඑස් සංචලන පටි පිළිබඳව මාරසිංහ පැවසූයේ, ඇතුන් 100කට වඩා සඳහා පටි හඳුන්වා දීමට දෙපාර්තමේන්තුව කලින් උත්සාහ කළ නමුත් ප්‍රායෝගික දුෂ්කරතාවලට මුහුණ දුන් බවයි. පටියක් සවි කිරීමට සතා නිර්වින්දනය කළ යුතු බවත්, එය විශේෂයෙන් වයස්ගත ඇතුන්ට සෞඛ්‍යමය අවදානම් ගෙන දෙන බවත් ඔහු කීය.
ඇතා වෙඩි තැබුවේ කවුද, ලබා දුන් ප්‍රතිකාර සහ මරණයේ තත්ත්වයන් සම්බන්ධයෙන් ස්වාධීන විමර්ශනයක් කළ යුතු යැයි පරිසරවේදීන් සහ විපක්ෂ දේශපාලනඥයන් ඉල්ලා සිටියහ. ඇත ආරක්ෂා කිරීමට හැකි සෑම උත්සාහයක්ම වනජීවී බලධාරීන් දරා ඇති බව මාරසිංහ තවදුරටත් පැවසීය.
පසුබිම
කවන්තිස්සගේ ඉදිරි පාදයේ වෙඩි පහරක් වැදුණු බවට වාර්තා වීමෙන් පසු සති කිහිපයක් පශු වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ලබා දුන්නේය. ඔහු ඔක්තෝබර් 16 වැනිදා මිය ගියේය.
ටොන් හතරක් පහක් බර වනයේ ඇතෙකුට ප්‍රතිකාර කිරීම අපහසු සහ අවදානම් සහගත බවත්, විශේෂ කුසලතා සහ ප්‍රවේශම් සහගත සැලසුම් අවශ්‍ය බවත් හිටපු සත්වෝද්‍යාන පශු වෛද්‍යවරයෙකු ඩේලි මිරර් පුවත්පතට පැවසීය. වල් ඇතුන් ගෘහාශ්‍රිත සතුන් මෙන් හැසිරවිය නොහැකි අතර, ඕනෑම ක්‍රියාවලියක් සාමාන්‍යයෙන් ආරම්භ වන්නේ නිර්වින්දනයෙන් වන අතර එයද අවදානමක් ගෙන දේ.
ගම්මාන සහ ගොවි බිම් බොහෝ විට වල් ඇතුන්ගේ වාසස්ථානවලට යාබදව පිහිටි ශ්‍රී ලංකාවේ, මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා ඇතුන්ට ඇති වන තර්ජන අතර වෙඩි පහර ද වේ. රටේ වල් ඇතුන් ආරක්ෂා කිරීම වනජීවී සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ වගකීමයි.
මෙයින් අදහස් වන්නේ
දෙපාර්තමේන්තුව සහ එහි විවේචකයන් අතර ඇති මතභේදය කේන්ද්‍ර වන්නේ වල් ඇතුන් ආරක්ෂා කරන, නිරීක්ෂණය කරන සහ තුවාල වූ විට ප්‍රතිකාර කරන ආකාරය මතය. ජීපීඑස් පටිවලින් තනි ඇතුන්ගේ චලනය අනුගමනය කළ හැකි නමුත්, ඒවාට අවශ්‍ය නිර්වින්දනය නිසා භාවිතය සීමා වන බව අධ්‍යක්ෂ ජනරාල්වරයා කීය.
ලබා ගත හැකි වාර්තාවල ස්වාධීන විමර්ශනයක් නිවේදනය කර නොමැත. සමස්ත වල් ඇත් ගහනය ආරක්ෂා කිරීම තමන්ගේ අරමුණ බව දෙපාර්තමේන්තුව පවසයි.
