බංග්ලාදේශය සමඟ තිබූ මනාප වෙළඳ ගිවිසුම (PTA) යළි ක්‍රියාත්මක කිරීමට ශ්‍රී ලංකාව යෝජනා කර තිබේ. දෙරට අතර වෙළඳාම ඉහළ නැංවීම එහි අරමුණයි.

විදේශ කටයුතු, විදේශ රැකියා සහ සංචාරක ඇමති විජිත හේරත් මෙම යෝජනාව කළේ නොවැම්බර් 18 වැනිදා කොළඹ විදේශ අමාත්‍යාංශයේ පැවැති සාකච්ඡාවකදී බංග්ලාදේශයේ විදේශ කටයුතු රාජ්‍ය ඇමති හුමායුන් කබීර් සමඟය. අමාත්‍යාංශය මේ බව කීවේය.

වෙළඳාම, වාණිජ කටයුතු, අධ්‍යාපනය සහ සංචාරක ක්ෂේත්‍රවල සහයෝගය පුළුල් කිරීමට සහාය දෙන ලෙස හේරත් ඇමතිවරයා බංග්ලාදේශයෙන් ඉල්ලා සිටියේය. 2027 ප්‍රදර්ශනයට (Expo 2027) වෙළඳ දූත පිරිසක් එවන ලෙසද ඔහු ආරාධනා කළ අතර, ඒ සඳහා සහාය දෙන බව කබීර් රාජ්‍ය ඇමතිවරයා පැවසූ බව අමාත්‍යාංශය කීය.

බංග්ලාදේශයේ ඖෂධ නිෂ්පාදකයන්ගෙන් කෙළින්ම ඖෂධ මිලදී ගැනීමට රජයෙන් රජයට ගිවිසුමකට යාමේ හැකියාව සලකා බලන ලෙස කබීර් රාජ්‍ය ඇමතිවරයා යෝජනා කළේය.

දෙරටම ආර්ථික අභියෝගවලට මුහුණ දුන් බවත්, වඩාත් සමීප සහයෝගය වැදගත් බවත් ඔහු කීවේය. ශ්‍රී ලංකා රජයේ Clean Sri Lanka සහ ප්‍රජාශක්ති වැඩසටහන්වලට ප්‍රශංසා කළ ඔහු, දරිද්‍රතාව අඩු කිරීම දෙරටේම පොදු ප්‍රමුඛතාවයක් බවද දැක්වීය.

සාකච්ඡාවෙන් පසු, බංග්ලාදේශ – ශ්‍රී ලංකා පුළුල් සහයෝගිතා ඒකාබද්ධ උපදේශන කොමිසමක් පිහිටුවීමේ අවබෝධතා ගිවිසුමකට (MoU) දෙපාර්ශ්වය අත්සන් කළහ. 1972දී රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සබඳතා ඇති කරගත් බව සිහිපත් කරමින්, සබඳතා තවත් ශක්තිමත් කිරීමේ කැපවීම දෙපාර්ශ්වයම යළිත් ප්‍රකාශ කළහ.

පසුබිම

මනාප වෙළඳ ගිවිසුමක් යනු රටවල් දෙකක් හෝ කිහිපයක් තෝරාගත් භාණ්ඩ මත බදු අඩු කරන හෝ ඉවත් කරන ගිවිසුමකි. බොහෝ භාණ්ඩ ද, බොහෝ විට සේවා සහ ආයෝජන ද ආවරණය වන සම්පූර්ණ නිදහස් වෙළඳ ගිවිසුමකට වඩා එය සීමිතය.

පෙර ගිවිසුමේ කොන්දේසි හෝ එය යළි ක්‍රියාත්මක කිරීමට හේතුව රැස්වීම ගැන වාර්තාවල සඳහන් නැත. යෝජනාව ගැන සාකච්ඡා ආරම්භ කරන දිනයක් ගැනද අමාත්‍යාංශය කිසිවක් කියා නැත. ශ්‍රී ලංකාවත් බංග්ලාදේශයත් දකුණු ආසියාවේ කලාපීය සංවිධාන කිහිපයකම සාමාජික රටවල් වන අතර, මෑත වසරවල ආර්ථික පීඩනවලට මුහුණ දීමට සිදු වූ කලාපයේ රටවල් අතර ද වෙති.

බංග්ලාදේශය දකුණු ආසියාවේ විශාල ආර්ථිකයන්ගෙන් එකකි. එහි ඖෂධ කර්මාන්තය ස්ථාපිත අපනයන අංශවලින් එකකි. කබීර් රාජ්‍ය ඇමතිවරයා කළ ඖෂධ යෝජනාව බදු ගිවිසුමකින් වෙනම ක්‍රමයක් වන්නේ, එය වෙළඳ නීති නොව රජයේ මිලදී ගැනීම් ගැන වන බැවිනි.

ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?

මේ මොහොතේ සාකච්ඡා පවතින්නේ යෝජනා මට්ටමෙනි. අත්සන් කළේ සාකච්ඡා සඳහා රාමුවකි; අලුත් වෙළඳ නීති නොවේ. වෙළඳුන්ට හෝ පාරිභෝගිකයන්ට බදු හෝ ආනයන කොන්දේසි වෙනස් වූ බවක් අමාත්‍යාංශයේ ප්‍රකාශයේ නැත.

යළි ක්‍රියාත්මක කළ ගිවිසුමක් අවසානයේ ඇති වුවහොත්, දෙරට අතර වෙළඳාම් කරන භාණ්ඩවල මිලට සහ විවිධත්වයට එය බලපාන්නට ඉඩ ඇත. ඒ ආනයනකරුවන්ට, අපනයනකරුවන්ට සහ සාප්පු යන අයට වැදගත් විය හැකිය. ඖෂධ යෝජනාව ක්‍රියාත්මක වුවහොත්, එය රජය ඖෂධ මිලදී ගන්නා ආකාරයට අදාළ වන අතර, රජයේ රෝහල්වල ඖෂධ සැපයුමටද සම්බන්ධ වේ. දැනට මේ අදහස් දෙකම සාකච්ඡා මට්ටමේ පවතින බව සලකන්න. නව ඒකාබද්ධ උපදේශන කොමිසම පිහිටුවා ඇත්තේ දෙරජය අතර සහයෝගය ඉදිරියට ගෙන යාමටය.