සිරියාව විශේෂ හමුදා සටන්කරුවන් 600ක පමණ මුල් කණ්ඩායමක් ඉදිරි සතියේදී සෞදි අරාබියට යවන්නට සූදානම් වන බව සිරියානු නිලධාරියෙක් ඇසෝසියේටඩ් ප්‍රෙස් (AP) පුවත් සේවයට පැවසීය.
සැලසුම් ගැන දන්නා නිලධාරීන් තිදෙනෙකු පැවසුවේ, මේ සටන්කරුවන් සෞදි දේශසීමාව ඔස්සේ යොදවන බවත්, අසල්වැසි යේමනයේ ඉරානය පිටුපස සිටින හුති කැරලිකරුවන්ට එරෙහිව සෞදියට උදව් වීමට ඉඩ ඇති බවත්ය. ප්‍රසිද්ධියේ අදහස් දැක්වීමට අවසර නැති නිසා ඔවුන් නම හෙළි නොකරන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය.
සිරියානු හමුදා උපදේශකයන් දැනටමත් සෞදි අරාබියේ සිටින අතර, ඔවුන් රාජ්‍යය තුළ යේමන හමුදාවලට පුහුණුව ලබා දුන් බව කලාපීය නිලධාරියෙක් කීය. සටන්කරුවන් කිසිවෙකු යේමනයට යවා නැති බව නිලධාරීහු පැවසූහ. සෞදි නිලධාරීන් අදහස් දැක්වීමේ ඉල්ලීම්වලට වහාම පිළිතුරු දුන්නේ නැත.
82 වැනි සේනාංකයේ අණදෙන නිලධාරී ඛාලිද් ඛත්තාබ් ප්‍රධාන සිරියානු නියෝජිත පිරිසක් මෑතදී සති දෙකක සංචාරයක් සඳහා සෞදි අරාබියට ගිය බව එක් නිලධාරියෙක් කීය. සිරියානු හමුදා නිලධාරීන් 36 දෙනෙක් ජෙද්දාහි සෞදි සහ යේමන නිලධාරීන් සිටින අණ සහ මෙහෙයුම් කාමරයක් නැරඹූ බව දෙවැනි නිලධාරියා පැවසීය.
සිරියානු හමුදා යේමනය බලා යන බවට පැතිරුණු වාර්තා සිරියාවේ රාජ්‍ය තානාපති නිලධාරියෙක් ප්‍රතික්ෂේප කළ බව සිරියාවේ රාජ්‍ය පුවත් සේවය වන SANA සෙනසුරාදා වාර්තා කළේය. සෞදි අරාබිය සමඟ ඇති ගිවිසුම පදනම් වන්නේ එරට හමුදාවලට පුහුණුව දීම සහ ඔවුන්ගේ හැකියාව වැඩි කිරීම මත බව ඔහු කීය.
මේ අතර ඉරිදා රියාද් නුවර පිපිරුම් කිහිපයක් ඇසුණු බවත්, සෞදි අරාබිය තුළ ඇති ඉලක්කවලට යේමන සන්නද්ධ හමුදා අලුයම ප්‍රහාර එල්ල කිරීමෙන් පසු නැගෙනහිර පළාතේ අබ්කයික්හි සෞදි අරාම්කෝ තෙල් පහසුකම්වල ගින්නක් හටගත් බවත් වාර්තා පළ විය. එම වාර්තා තහවුරු කරගත නොහැකි විය. ජූලි 13 සිට සෞදි ප්‍රහාර සහ හමුදා මෙහෙයුම්වලින් 1,039 දෙනෙකු මිය ගිය හෝ තුවාල ලැබූ බව යේමන සෞඛ්‍ය ඇමති ඉරිදා පැවසීය.
පසුබිම
සෞදි සහාය ලබන යේමන රජයේ හමුදා සහ හුති කැරලිකරුවන් අතර සටන් මේ ගිම්හානයේ දරුණු විය. හුතීන් සෞදි අරාබියටද කෙළින්ම ප්‍රහාර එල්ල කර ඇත. එය පෙබරවාරියේ ඇමෙරිකාව සහ ඊශ්‍රායලය ඉරානයට පහර දීමෙන් ඇරඹි කලාපීය ගැටුමේ අලුත්ම පෙරමුණයි.
අගෝස්තුවේ සෞදි අරාබිය, තුර්කිය සහ පාකිස්තානය අත්සන් කළ මක්කම් ඒකාබද්ධ ආරක්ෂක ගිවිසුමට අනුව, රටවල් තුනෙන් එකකට එල්ල වන ප්‍රහාරයක් තුනටම එල්ල වූවක් ලෙස සැලකේ. සිරියාව මේ ගිවිසුමට බැඳීමට දැනටමත් තීරණය කර ඇතැයි සිරියානු නිලධාරීන් දෙදෙනෙක් කීය. කථාබහ තවමත් පවතින බව කලාපීය නිලධාරියා කීය.
සිරියාව සහ සෞදි අරාබිය පසුගිය සතියේ හමුදා සහයෝගිතා ගිවිසුමක් අත්සන් කළ බව විස්තර නොදී නිවේදනය කළේය. සිරියානු ජනාධිපති අහමද් අල්-ශරා රියාද් නුවරට ගිය අවස්ථාවේ, නිවාස සහ මූලික යටිතල පහසුකම් ප්‍රතිසංස්කරණය සඳහා සිරියාවට ඩොලර් මිලියන 400කට වඩා ණයට දීමට සෞදි රජය එකඟ විය. ලෙබනනයේ හිස්බුල්ලාවට එරෙහිව මැදිහත් වන ලෙස ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් කළ යෝජනා සිරියාව ප්‍රතික්ෂේප කර ඇත. අල්-ශරා කියන්නේ අලුත් ගැටුම්වලින් ඈත් වීමට අවශ්‍ය බවයි.
ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
ශ්‍රී ලාංකිකයන් බොහෝ දෙනෙක් රැකියා කරමින් නිවෙස්වලට මුදල් එවන ගල්ෆ් රටවලින් එකක් සෞදි අරාබියයි. එහි ඥාතීන් සිටින අයට රියාද්හි ශ්‍රී ලංකා තානාපති කාර්යාලයෙන් සහ විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශයෙන් නිකුත් කරන දැනුම්දීම් පිළිබඳව සොයා බැලිය හැකිය. විදේශගත වූ පුරවැසියන්ගේ කොන්සියුලර් කටයුතු බලාගන්නේ ඒවායෙනි.
පුළුල් ගැටුම දැනටමත් කලාපයේ වෙළඳ මාර්ගවලට බලපා ඇත. මාර්තුවේ සිට හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය අවට නැව් ගමනාගමනයට ඇති වූ බාධා නිසා ප්‍රවාහනය ආදේශක මාර්ග වෙත යොමු වූ බවත්, ඒ අතර ශ්‍රී ලංකාවේ හම්බන්තොට වරායද ඇති බවත් මෑතදී නිකුත් වූ කර්මාන්ත ධවල පත්‍රිකාවක සඳහන් වේ.
