මක්කමේදී තම ජාතිකයන් දෙදෙනෙකුට ඔක්තෝබර් 14 වැනිදා මරණ දඬුවම ක්‍රියාත්මක කිරීම ගැන පැහැදිලි කිරීමක් සවුදි අරාබියෙන් බංග්ලාදේශය ඉල්ලා ඇත. ඒ ගැන කලින් දැනුම් දී නොතිබූ බව බංග්ලාදේශ බලධාරීහු කියති.
පල්ලියක් තුළ “අශිෂ්ට ක්‍රියාවක්” කළ බවට වරදකරුවන් කළ බංග්ලාදේශ ජාතික පිරිමියෙකුට සහ කාන්තාවකට දඬුවම ක්‍රියාත්මක කළ බව සවුදි අරාබියේ අභ්‍යන්තර කටයුතු අමාත්‍යාංශය පවසයි. වරදේ නියම ස්වභාවය සවුදි බලධාරීන් ප්‍රසිද්ධියේ සඳහන් කර නැත.
වරද ගැනත් මරණ දඬුවම් නියම වූ නීතිමය ක්‍රියාවලිය ගැනත් පැහැදිලි කිරීමක් ඉල්ලා ඇති බව බංග්ලාදේශ විදේශ කටයුතු රාජ්‍ය අමාත්‍ය ෂාමා ඔබායිඩ් ඉස්ලාම් පැවසීය. දඬුවම ක්‍රියාත්මක වූ පසුව පමණක් තමන් ඒ ගැන දැනගත් බව බංග්ලාදේශ බලධාරීහු කියති.
බංග්ලාදේශ විදේශ අමාත්‍යාංශය ඔක්තෝබර් 18 වැනිදා ඩකාවේ සවුදි තානාපතිවරයා සමග කෙලින්ම මේ කරුණ කතා කළේය. නඩු කටයුතු ගැනවත් දඬුවම් ක්‍රියාත්මක කිරීම ගැනවත් තම නිලධාරීන්ට නොදැන්වූයේ ඇයි දැයි ඔවුන් ඇසීය.
බංග්ලාදේශ මාධ්‍ය වාර්තා අනුව, සවුදි අරාබිය ජෙඩ්ඩාවේ බංග්ලාදේශ කොන්සල් ජෙනරාල් කාර්යාලයට ලබා දී තිබූ බංග්ලාදේශ රැඳවියන්ගේ ලැයිස්තුවේ මෙම දෙදෙනාගේ නම් තිබී ඇත. එහෙත් ඔවුන්ට මරණ දඬුවම නියම වී ඇති බව ලැයිස්තුවෙන් පෙනුණේ නැති බවත් වාර්තා කියයි. දඬුවම ක්‍රියාත්මක කිරීමට පෙර රජයට නොදැන්වූයේ ඇයි යන්න ගැන බංග්ලාදේශයේ අසහනයක් ඇති වී තිබේ.
පසුබිම
සවුදි අරාබිය දඬුවම් ක්‍රියාත්මක කළේ තාස්සීර් (ta’zir) යටතේය. එය ඉස්ලාමීය නීතියේ දඬුවම් වර්ගයක් වන අතර ඒ යටතේ දඬුවම තීරණය කිරීමේ අභිමතය විනිසුරුවරුන්ට ඇත. එවැනි නඩුවල දඬුවම කලින් නියම කළ ස්ථාවර දඬුවමක් නොව විනිසුරුවරයාගේ තීන්දුව මත රඳා පවතී.
මේ සිදුවීම වූයේ ශ්‍රී ලාංකිකයෙකු වන අනෝජන් සිවරාසාට සමාජ මාධ්‍ය අදහසක් නිසා නියම කළ මරණ දඬුවම සවුදි අරාබියේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය අවලංගු කර දින කිහිපයකට පසුවය. ශ්‍රී ලංකා බලධාරීන්ගේ රාජ්‍යතාන්ත්‍රික හා නීතිමය මැදිහත්වීමෙන් පසු එම තීන්දුව ලැබුණි.
කොන්සියුලර් දැනුම්දීම පාලනය වන්නේ කොන්සියුලර් සබඳතා පිළිබඳ වියනා සම්මුතියෙනි. අත්අඩංගුවට ගත් හෝ රැඳවූ විදේශිකයන් සම්බන්ධයෙන් රටවල් කටයුතු කළ යුතු ආකාරය එම ජාත්‍යන්තර ගිවිසුමෙන් දක්වා ඇත. තම පුරවැසියෙකු රැඳවීම ගැන රජයකට දැනගැනීමටත් අවශ්‍ය නම් නීතිමය සහාය සැලසීමටත් ඉඩ ලබා දීම එහි අරමුණයි.
මෙයින් අදහස් වන්නේ
ශ්‍රී ලාංකිකයන් විශාල පිරිසක් සවුදි අරාබියේත් අනෙකුත් ගල්ෆ් රටවලත් සේවය කරති. ඔවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් එහි නීති පද්ධතිය ගැන දන්නේ අඩුවෙනි. ශ්‍රී ලංකාවේ සුළු දෙයක් ලෙස පෙනෙන, කථනය, අන්තර්ජාල සටහන් හා ප්‍රසිද්ධ හැසිරීම් ආශ්‍රිත සමහර වැරදි එහිදී බරපතළ දඬුවම්වලට ලක්විය හැකිය.
විදේශගත වීමට පෙර ශ්‍රී ලංකා විදේශ සේවා නියුක්ති කාර්යාංශයේ (SLBFE) ලියාපදිංචි වී, සේවය කරන රටේ ශ්‍රී ලංකා තානාපති හෝ කොන්සල් කාර්යාලයේ සම්බන්ධතා විස්තර තබාගත හැකිය. විදේශගතව සිටින ඥාතියෙකු සමග සම්බන්ධතාව නැති වූ පවුල්වලට ඒ පුද්ගලයා සොයාගැනීමට සහ ඔහුට එරෙහිව නඩුවක් ඇතැයි දැනගැනීමට විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශයෙන් හෝ SLBFE එකෙන් උදව් ඉල්ලිය හැකිය.
